Bideoa: Nola zaindu dezakegu INGURUNEA?

Zer gertatuko litzateke guztion artean mundua zainduko ez bagenu? Bideo honetan ikusi daiteke ez dugula mundua zaintzen modu egokian. Gure esku dagoen guztia egin behar dugu mundua zaintzeko, mundua zaintzea guztion ardura delako.

-          Askotan iturriak zabalik uzten ditugu, hori ondo al dago?

-          Zer gertatuko litzateke urik gabe geldituko bagina?

-          Zer gehiago egin dezakegu ingurumena zaintzeko?

Etxeko tresna elektrikoek energia behar dute martxan jartzeko. Energia behar den moduan ez badugu erabiltzen, ondorio kaltegarriak ekar dezake. Zer egin behar dugu orduan? Etxetik edo gelatik ateratzen garean, argiak itzali, tresnak desentxufatu behar ez den energia ez erabiltzeko.

-          Birziklatu behar dugu? Hondakinak bota beharreko lekuetan bota behar dira. Ez ibaietan, ez itsasoetan.

           Eta nola zaintzen ditugu basoak, animaliak, espazio berdeak...?

Guztion laguntza behar dugu, mundua zaintzeko. Beraz, guztion artean mundua zain dezagun eta horrela guztion laguntzarekin mundu polit bat eraikiko dugu.

Ipuina: Naturan MAGIA egiten

Haurra basotxoaren barrena paseatzen zihoala, zuhaitz adintsu baten inguruan arbel handi bat aurkitu zuen eta, haren ondoan, klarionaz betetako kutxa bat zegoen. Klarionen puntetatik txinparta distiratsuak ateratzen ziren. Haurrak klarionak ikusi eta hartu orduko marrazten hasi zen: zuhaitz bat, lore bat, txori bat…

Magia zela eta, marrazten bukatu eta berehala irudiak arbeletik atera eta bizirik zirauten. Horrela, inguru guztia animaliez betetako baso berde polita bihurtu zen. Hunkiturik, haurrak gurasoak eta anaia-arrebak marraztu zituen “picnic” bat egiten, bokadiloak, sardina latak, edariak… marraztuz.

“Picnic” egin eta gero, zaborra sortu zen eta zerbait beldurgarria gertatu zen: paper bakoitzaren eta lata bakoitzaren inguruan basoa gaixotzen hasi zen. Gris kolorea hedatzen hasi zen: landareetan, loreetan, zuhaitzetan, animalietan… Haurra berehala ohartu zen gertatutakoaz eta eskutan, borragoma hartuta zaborra ezabatzen hasi zen. Zorte ona izan zuen, gainera azkar-azkar ibili zenez, basoak eta bertako guztiak berehala osatu ziren.

Geroztik haurrak ez du ikusi arbel magikoa. Orain, famialiarekin txangoa egiten duen bakoitzean, natura zaintzen lehenengoa da; zaborrak jasotzen edo materialak birziklatzen ingurugiroa irrifar handiz zainduz.

Hausnartzeko galderak:

-          Zer izan da deigarria zuretzat ipuin honetan?

-          Mendira joaten zaretenean, zuen zaborra jasotzen al duzute?

-          Gustatuko litzaizuke, mendira joatean zabortegi bat aurkitzea?

-          Zer egingo zenuke zuk, gainontzekoak beraien hondakinak jaso ditzaten?

Gogoeta: Nirekin, zurekin, elkarrekin NATURA zaintzen

   Irakasgai guztietan, komunikabideetan, iragarkietan, errepikatzen zaigu behin eta berriz: Nirekin, zurekin, elkarrekin, mundua zaintzea guztion ardura da. Hilabete honetan mundua zaintzearen beharra zabalduko dugu.

   Gero eta kasu gutxiago egiten diogu gure inguruan daukagun natura aberatsari. Hiriak gero eta handiagoak dira eta hormigoiak eta eraikinek belardiei lekua kentzen diete. Gure bizimoduarengatik, denbora guztian korrika gabiltza alde batetik bestera presaka eta iritsi ezinik. Eta horrexegatik askotan ahazten dugu gure inguruan dauzkagun gauza zoragarri eta miresgarri guztiak. Entzun al diozu inoiz naturari laguntza eskatzen?

   Noiz izan zen natura behatzera hurbildu zinen azkeneko aldia? Noizbait pentsatu al duzue zorionekoak garela bizitzeko mundu hau izateagatik? Orain arte ez da aurkitu Lurra bezalako beste planetarik: inguratzen gaituen guztia miresgarria eta magikoa da. Horregatik eskerrak eman behar ditugu daukagun planetarengatik eta ondo zaindu behar dugu. Nora joango ginateke bizitzera mundua guztiz kutsatuko bagenu? Zer gertatuko litzaiguke guri? 

   Baina jakinda gure mundua altxor ezin hobea dela, behar den bezala zaintzen ari al gara? Gure ingurua zaintzen al dugu? Eta mendira, hondartzara edo laku batera joaten garenean benetan ondo zaintzen dugu? Guk sortutako kutsadurarik txikiena (txikle bat lurrera botatzea adibidez) erabat kaltegarria da bai naturarentzat eta beste bizidunentzat ere. Beraz, entzun dezagun naturak eskatzen digun errespetuari eta zaindu dezagun gure mundua behar den bezala!!!

Nirekin, zurekin, elkarrekin animatu zaitezte mundua zaintzera!

   Hausnartzeko galderak:

- Segundo batzuez naturak eskatzen duena entzungo bagenu, zer uste duzue eskatuko gintuela? 

- Nola sentitzen zara txango batera joaten zarenean eta naturarekin kontaktuan zaudenean? 

- Zer da zure ustez naturako gauzarik harrigarriena? Zein zuhaitz? Zein animalia? 

- Zer egin dezakegu gure natura errespetatzeko? Kezkatuak al zaudete gure munduko osasunarekin? 

- Zer egin dezakegu eskolan natura zaintzeko edo hobetzeko?

Keinua: USOAK papiroflexia erabiliz egiten

Aste honetan, asteazkenean hain zuzen ere, BAKEAren aldeko eguna ospatzen da mundu mailan. Aste honetan papiroflexia erabiliz USO bat egitea proposatzen dizuegu. USOA egiteko ondoko bideoa ikus dezakezu:

Behin USOA egin duzula jarri iozu (hegalean edota zintzilik) BAKEAren aldeko mezu bat. Ez bazaizu ezer bururatzen, begira ezazu lehengo astean landu genuen bideoa.

Eta bukatzeko, behin USOA eta MEZUA dituzula, ondo pentsatu nori oparituko diozun eta BAKEAren inguruan zer esango diozun zure oparia jasoko duen horri.

Gogora ezazu nirekin, zurekin, elkarrekin BAKEA eraikitzen!

Bideoa: BAKEAri buruzko bideoa

   Aste honetarako DBHko 3. mailan BAKEAren inguruan gogoeta egiteko egindako lana aurkezten dizuegu. Bertan zenbait pertsonai ezagunen esaldiak jaso ditugu eta bideo moduan aurkezten ditugu.

GOGOETA EGITEKO:

• Bideoaren musika ezaguna al duzu? Norena da kanta? Zer esaten du kanta horren letra?
• Zein irudia gustatu zaizu gehien? Zerk deitu du zure arreta?
• Zein esaldiak harritu zaitu? Zergatik?

Ipuina: Eta egun batean BAKEA hasi zen

Fusilek tiro egiteari uko egin zioten. Tankeek ez zuten mugitu nahi izan. Hegazkinek ez zituztela bonba gehiago garraiatu nahi esan zuten.

Nazkatuta gaude gizonak eta emakumeak hiltzeaz!

Gudez nekatuta gaude!

Eta bat-batean balen eta bonben soinua amaitu zen eta txorien txorrotxioak eta mutiko eta neskatoen ahotsak entzun ahal izan ziren. Bataila-eremuak haurrentzako egundoko parkeetan bilakatu ziren. Milaka kolore ezberdinez margotutako tankeak txirristatan eraldatu ziren eta kanoi handietatik kulunkak zintzilikatzen ziren. Hegazkinak eskola, liburutegi, zinema... izan ziren.

Fusilei, erabilpen ezagatik, arrosa handiak hazi zitzaizkien kanoietan; kaskoak loreontzi gisa erabili ziren balkoiak atontzeko.

Pertsonek guda, etsai, gorroto... hitzak liburuetatik eta hiztegietatik urratu zituzten. Eskoletan BAKEA, LAGUNA eta MAITASUNA bezalako hitzak beti letra larrian idazten direla irakasten zuten.

(LITCHU)

Gogoetarako Galderak:

• Noizbait horrelako zerbaitekin amets egin al duzu?
• Mundu horrekin amesten duen haurrik badela uste al duzu? Nortzuk?

GOGOETA: Nirekin, zurekin, elkarrekin BAKEA eraikitzen

   Urte berri on guztioi eta ongietorriak izan zaitezte berriro eskolara! Zer moduz Gobonetako oporrak? Atsedena hartu al duzu? Zerbait berezia egiterik izan al duzu? Eskolako lagunekin bat eginten dugun honetan Gabonetan poztu zaituen zerbait elkarbana dezakezu, ez al duzu uste? Zerk ekarri zaituen poza jai hauetan? (lagunen artean hizt egin dezakegu eta hartara konpartitzen dugu Gabonetan jazotakoa).

   Konpartitu eta gero, ondorengo bideoa duzu, ea zerk ekartzen zaituen burura:

  Asmatu al duzu zertaz ari garen? Zuetako batzuek oso memoria ona duzue eta berehala konturatu zarete urtarrilaren 30ean BAKEAren eguna ospatuko dugula. Baina… Ba al dakizue zergatik? Nondik dator ospakizun hau? Ba… egun berezi hau, duela 55 urte sortu zen munduko eskola guztiek bakearen alde egin zezaten. Egun hori aukeratu zen Mahatma Gandhiren heriotzaren urteurrena delako. Gandhik bere herrialdearen independentzia lortu zuelako modu baketsu batez.

   Zer esan nahi dugu ospakizun honekin? Ba… Guk ere eredu hori jarraitu nahi dugula, arazoak ditugunean biolentziarik gabe eta garrasirik egin gabe konpontzea gustatuko litzaigukeela. Beraz, hemendik aurrera Gandhiren antzera saia gaitezen arazoak modu baketsuz konpontzen, haserrea eta mina baztertuz.

Nirekin, zurekin, elkarrekin BAKEA eraiki dezagun!!!